Ông Cao Sỹ Kiêm: Vì lạm phát cao thì lãi suất vẫn còn đủng đỉnh ở mức cao, chưa có dấu hiệu để giảm xuống vì lạm phát là cơ sở để chúng ta xác định lãi suất, chỉ từ khi chúng ta làm cho lạm phát giảm xuống thì lãi suất cũng sẽ hạ xuống theo.

Nên nếu lạm phát tháng 5 ở mức 2-2,5%, tức là giảm tốc so với mức tăng tháng 4, nhưng nó vẫn tăng và vì thế lãi suất cũng chưa thể làm gì để giảm hơn được. Lãi suất cũng theo nhịp độ của lạm phát.

Một số ngân hàng về mặt hình thức các ngân hàng vẫn áp trần lãi suất huy động 14%, nhưng trên thực tế các ngân hàng đã huy động lãi suất lên đến 18-19%. Theo ông, đây có phải là mức lãi suất phù hợp với tình hình lạm phát đang cao như hiện nay hay không?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Theo tôi, mức lãi suất mà lên đến 18-19% tiền gửi là không phù hợp bởi vì, chỉ số lạm phát của chúng ta hiện nay nếu tính vào cuối năm ngoái là gần 12%, bây giờ mình đẩy lãi suất lên 18% là quá cao so với lãi suất thực dương tiền gửi. Tất nhiên phải chú ý đến những động thái cụ thể như khả năng thanh khoản của một số ngân hàng nhỏ nên bằng nhiều cách họ phải tìm cách thu tiền về và cho vay ra bình thường để giữ khách hàng.

Thứ hai là mức tín dụng kéo xuống, khả năng lạm phát tăng lên, huy động vốn vào không được thì tự nhiên sẽ phải nâng mức lãi suất tiền gửi lên.

Thứ 3 là do cách phối hợp điều hành chưa chặt chẽ nên làm cho cuộc đua lãi suất tăng lên, vì một số ngân hàng khó khăn tăng nhiều, những ngân hàng ít khó khăn lại bị sức hút của ngân hàng tăng nhiều, nếu không tăng thì các ngân hàng khác sẽ hút hết lượng tiền của mình sang các nhà băng khác, chính vì vậy thị trường tiền tệ đã có sự hỗn loạn.

Theo tôi, phải tính lại cách quản lý lãi suất, ví dụ khống chế đầu ra của lãi suất cho vay, còn lãi suất tiền gửi để tự do để có sự cạnh tranh lành mạnh giữa các ngân hàng. Nên khống chế ở mức cao nhất là từng này thôi, còn dưới đó thì anh nào huy động cao thì lãi ít, huy động thấp thì lãi nhiều. Mỗi ngân hàng phải triệt để củng cố huy động của mình làm sao cho chi phí ít nhất.

Bên cạnh đó, nếu chính sách đề ra đúng rồi thì phải có kiểm tra kiểm soát nghiêm minh và thậm chí có những biện pháp xử lý kiên quyết hơn để ngân hàng nào cố tình lợi dụng trục lợi thì phải xử lý để làm cho thị trường ổn định và phát huy lành mạnh hơn.

Có nghĩa là ý kiến của ông cũng đồng tình với một số ý kiến của các chuyên gia khác là nên áp trần lãi suất cho vay?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Đúng là như vậy. Tại sao phải áp trần lãi suất cho vay vì tôi khống chế anh ở mức này, nếu ngân hàng nào có chất lượng tốt mà huy động thấp thì được lãi nhiều, còn anh nào huy động cao thì tự anh phải điều chỉnh kế hoạch của mình, anh phải tự nâng trình độ quản lý lên, như vậy mới có tính cạnh tranh lành mạnh hơn.

Hiện nay mình chỉ khống chế lãi suất tiền gửi còn lãi suất cho vay để thả lỏng thì lãi suất có thể lên đến 24-25%, nếu tính về lý thuyết thì mức này quá cao trong khi sản xuất của doanh nghiệp đang gặp nhiều khó khăn, lãi không có thậm chí lỗ, thậm chí phá sản. Cách điều hành này chúng ta không chỉ giải quyết ở một vấn đề, ở một lĩnh vực mà phải tạo nên một sức mạnh tổng hợp, phải có sự chi viện và phối hợp lẫn nhau để cùng có sự chia sẻ, cùng vượt qua thì mới có được kết quả tốt.

Ngân hàng nào cũng chạy theo lợi thế của mình, theo cách của mình để đẩy khó khăn cho ngân hàng khác, không tạo nên sức mạnh thì dù ngân hàng đấy vươn lên được thì cũng bị cái chung kéo xuống thôi.

Mặc dù, lãi suất huy động VND tăng cao nhưng theo một số ngân hàng, vốn VND vẫn chưa chảy nhiều vào ngân hàng. Theo ông, nguyên nhân vì sao?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Vì người dân còn đang tính, tiền trong dân không phải đã hết nhưng nhiều người đang lo sợ lạm phát sẽ tiếp tục cao hơn nên người có tiền họ vẫn còn chờ đợi để lúc cao nhất họ gửi, người ta gọi là lãi suất kỳ vọng.

Bên cạnh đó, người vay cũng tính toán, ngân hàng cũng tính toán xem doanh nghiệp nào có khả năng trả nợ thì mới cho vay. Tất cả những yếu tố ấy tập hợp lại, làm cho tình hình không đến mức như thế nhưng lại diễn ra căng thẳng vì lòng tin của người dân đối với VND, lòng tin của người dân đối với lạm phát, họ phán đoán là sẽ tăng nên họ giữ tiền lại để đầu tư vào những lĩnh vực khác.

Theo ông, tâm lý trông chờ vào lãi suất kỳ vọng này gây tác hại như thế nào đối với nền kinh tế?

Ông Cao Sỹ Kiêm: Tức là sẽ có một lượng vốn chết đấy không quay vòng được, không đóng góp vào cho nền kinh tế, đấy là một thiệt hại rất lớn. Người dân không gửi tiền vào ngân hàng sẽ tạo căng thẳng rất lớn cho các doanh nghiệp, cho các ngân hàng, đặc biệt là ngân hàng khi mà không huy động được vốn thì phải nâng lãi suất lên.

Đã nâng lãi suất tiền gửi lên thì phải nâng lãi suất cho vay, đặc biệt nâng lãi suất cho vay thì đánh ngay vào doanh nghiệp, mà hiện nay lãi suất đã cao như thế này rồi mà lại cao lên nữa thì chắc chắn là doanh nghiệp không tiếp cận được, hoặc có tiếp cận được vốn thì cũng chẳng làm gì để có lãi mà trả ngân hàng nên hiện nhiều doanh nghiệp đã phải thu hẹp sản suất, kinh doanh lại.

 NDHMoney